اندیشکده روسی، دست و پا زدن آمریکا برای رهبری نظم لیبرال

به گزارش وبلاگ 20 بکس، واشنگتن در دو دهه قبل نتوانست الگوی مورد نظر خود مبنی بر نظم لیبرال را حتی در سراسر اروپا پیاده سازی کند، در شرایط کنونی کوشش برای احیای رهبری خود با بن بست بزرگی روبرو شده است.

اندیشکده روسی، دست و پا زدن آمریکا برای رهبری نظم لیبرال

به گزارش گروه بین الملل وبلاگ 20 بکس، پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی، ایالات متحده آمریکا به قدرت تقریباً بی رقیب در جهان تبدیل شده بود که کوشش می کرد در سراسر جهان الگوی مورد نظر خود یعنی نظم لیبرال و موارد برآمده از آن را تثبیت کند. با گذشت بیش از دو دهه، کوشش های واشنگتن به بن بست رسیده و این کشور دیگر از ظرفیت پیشین خود برای رهبری نظم لیبرال برخوردار نیست. در این شرایط کشورهایی مانند چین به یک چالش جدی و البته رقیب قدرتمند در برابر آمریکا تبدیل شده اند. در این رابطه اندیشکده باشگاه مباحثه والدای (والدای کلوب) مقاله ای را به قلم توماس گراهام، کارشناس آمریکایی روابط بین الملل و مشاور جرج بوش، رئیس جمهور سابق آمریکا در امور روسیه منتشر نموده است.

گراهام در این مقاله می نویسد: جهان در حال نزدیک شدن به یک نقطه عطف تاریخی است، سیستم حاکمیت جهانی که پس از جنگ جهانی دوم ایجاد شده بود، تحت فشار تغییر توازن قدرت، بحران مآغازیت و پیشرفت سریع تکنولوژی در حال فروپاشی است.

وی اضافه می نماید: ایالات متحده آمریکا نقش اصلی در ایجاد این سیستم را بازی می کرد، این نظم معمولاً به عنوان نظم جهانی لیبرال شناخته می گردد، زیرا در پایه و اساس آن، مجموعه ای از هنجارها، قوانین و نهادهایی قرار دارند که اصول لیبرال را منعکس می نمایند. این مجموعه شامل اقتصاد بازار آزاد، جوامع دموکراتیک، امنیت جمعی و حاکمیت مشترک است. این موارد مطمئناً طی فرایند جنگ سرد، فقط در قسمت کوچکی از کره خاکی که غرب آن را جهان آزاد می نامید، فعالیت می کرد. اما با خاتمه جنگ سرد و فروپاشی مارکسیسم-لنینیسم به عنوان یکی از ایدئولوژی های جهان، ایالات متحده آمریکا پروژه جهانی سازی نظم لیبرال را آغاز کرد.

آمریکا در اوج قدرت خود نیز نتوانست نظم لیبرال را به صورت یکپارچه، پیاده سازی کند

کارشناس مسائل بین الملل معتقد است که واشنگتن برای آنکه بتواند روسیه را در جامعه یورو-آتلانتیک ادغام کند، کوشش کرد تا انتقال آن به دموکراسی در بازار را تسهیل کند و از سوی دیگر چین را متقاعد کند تا به عنوان یک مشارکت نماینده مسئول در سیستم باشد. در کشورهای دیگر نیز آمریکا دموکراسی و بازارهای آزاد را ترویج نموده است. با روسیه و چین هیچ اتفاق خاصی نیفتاد. در جاهای دیگر نتایج یکسانی پدید نیامد، حتی در بخش های از اروپا مانند بالکان نیز آمریکا و متحدهای اروپایی آن نتوانستند نظم پایدار یا دولت های دموکراتیک ثابت را ایجاد نمایند.

به نظر نویسنده آمریکایی، دلایل زیادی برای عدم موفقیت وجود داشت و آخرین آنها مربوط به رویدادهای خود ایالات متحده آمریکا نبود. وقتی که آمریکا درگیر جنگ های ناامیدانه در افغانستان و عراق شد، بسیاری از ناظران آغاز به زیر سؤال بردن یادگارهای آمریکایی و منطق رهبران این کشور کردند. بحران مالی جهانی طی سال های 2008-2009 که از وال استریت آغاز شد، تردیدهایی را درباره پابرجا ماندن سرمایه داری بازار به سبک آمریکایی ایجاد کرد. اخیراً نیز دو قطبی عمیق و عملکرد نامناسب سیاسی اعتبار دموکراسی آمریکا را به شدت تضعیف نموده است. اتفاقات مربوط به کنگره آمریکا در 6 ژانویه 2021 نیز به خوبی این موضوع را تأیید می نماید.

اروپایی ها نمی خواهند کورکورانه دنبال نماینده اهداف رهبری آمریکایی ها باشند

در این مقاله آمده است: جو بایدن، رئیس جمهور آمریکا به صراحت از کوشش خود برای بازگرداندن این نظم صحبت نموده است، با این وجود، در حالی که انتخاب بایدن مورد استقبال متحدهای آمریکایی نیز نهاده شد، اما این موضوع معین نیست که آیا آنها آماده پذیرش رهبری آمریکا هستند یا خیر. در هر صورت آنها قصد ندارند که کورکورانه اهداف آمریکا را دنبال نمایند. در واقع از نظر آنها اگر قرار است رهبری وجود داشته باشد، بایستی همکاری نیز در کنار آن نیز قرار بگیرد. در خصوص اجلاس دموکراسی ها (به عنوان یکی از برنامه های بایدن) باید گفت که آمریکا اگر خواهان جمع کردن ملت های دیگر در یک برنامه مشترک است، ابتدا باید خود را درمان و التیام بخشد.

هیچ راهی برای احیای نظم بین المللی به رهبری آمریکا وجود ندارد

گراهام با توجه به اهمیت وجود نظم معین و پایدار برای جلوگیری از بی نظمی، شرح می دهد: به طور خلاصه بایستی تأکید کرد که در حال حاضر هیچ راه مستقیمی برای احیای نظم بین المللی لیبرال به رهبری ایالات متحده آمریکا اصلاً وجود ندارد یا ممکن است وجود نداشته باشد. اما برای جلوگیری از رشد بی نظمی جهانی و ایجاد نظم پایدار جدید در ابتدا باید اصلاح یا جایگزینی ساختار جهانی در 3 حوزه مهم و حیاتی را اعمال کرد. این 3 حوزه شامل امنیت، اقصاد و ثبات استراتژیک می گردد.

وی ادامه می دهد: در حوزه مالی، تنظیم و تعدیل آراء در بانک جهانی، صندوق بین المللی پول و بانک های توسعه ادامه خواهد یافت و از نفوذ قدرت های غربی به نفع قدرت های نوظهور، به ویژه قدرت های آسیای شرقی کاسته خواهد شد. افزون بر آن، سه مرکز تجاری و سرمایه گذاری منطقه ای با اهمیت بین المللی در آسیای شرقی، اروپا و آمریکای شمالی، به ادغام نهادهای خود ادامه خواهند داد. به طور همزمان، احیای مجدد فعالیت های سازمان جهانی تجارت برای جلوگیری از تبدیل این مراکز نامبرده به بلوک های رقابتی و حمایت گرایه نیز لازم است.

کارشناس مسائل بین المللی در خاتمه تأکید می نماید: آخرین مسئله نه تنها به ساختارهای نهادی بلکه به عدم تمایل به سازش مربوط می گردد، در جهانی که قدرت های عظیم توسط سیستم های ارزشی متفاوتی راهنمایی می شوند، سؤال اصلی این است که چگونه می توان چنین جهانی متنوع و متفاوت را امن و مطئمن کرد؟ این امر مستلزم آن است که چین، روسیه، ایالات متحده آمریکا و همچنین تعدادی دیگر از کشورها، جهان بینی های گوناگون خود را به مرحله آشتی پذیر برسانند و حداقل یک دیدگاه تقریباً مشترک از یک نظم قانونی جهانی را ایجاد نمایند. این مسئله آسان نخواهد بود، زیرا جهان بینی در هسته اصلی هویت و اهداف ملی قرار گرفته است. با این وجود بدون تمایل به مذاکره و گفت وگو یی که به مصالحه در خصوص آنچه کشورهای پیشرو از آن به عنوان ارزش ها و اصولی اساسی یاد می نمایند، منجر نگردد، جهان با آشفتگی فزاینده ای روبرو خواهد شد.

منبع: خبرگزاری تسنیم

به "اندیشکده روسی، دست و پا زدن آمریکا برای رهبری نظم لیبرال" امتیاز دهید

امتیاز دهید:

دیدگاه های مرتبط با "اندیشکده روسی، دست و پا زدن آمریکا برای رهبری نظم لیبرال"

* نظرتان را در مورد این مقاله با ما درمیان بگذارید